تبلیغات
قرآن - امامت در قرآن
پنجشنبه 15 اردیبهشت 1390

امامت در قرآن

   نوشته شده توسط: دانش آموزان شاهد دانش آموزان شاهد    

  امامت در قرآن واژه امام در قرآن
كلمه «امام» و جمع آن «ائمّه» مجموعاً دوازده بار در قرآن به كار رفته كه هفت بار آن به...

برای دیدن در ادامه ی مطلب كلید كنید

             امامت در قرآن واژه امام در قرآن
كلمه «امام» و جمع آن «ائمّه» مجموعاً دوازده بار در قرآن به كار رفته كه هفت بار آن به صورت مفرد آمده و پنج بار به شكل جمع؛ بهر جهت این واژه در قرآن در معانی زیر به كار رفته است:
1. لوح محفوظ (1 بار)؛ «وَ كُلَّ شَیْ‏ءٍ أَحْصَیْناهُ فِی إِمامٍ مُبِینٍ» (یس/ 12).
«و هر چیزی را در كارنامه‎ای روشن برشمردیم».
2. جاده و راه (1 بار)؛ «وَ إِنَّهُما لَبِإِمامٍ مُبِینٍ» (حجر/ 79).
«و آن دو (شهر، اكنون) بر سر راهی آشكار است».
3. تورات یا كتاب و پیشوا (2 بار)؛ «وَ مِنْ قَبْلِهِ كِتابُ مُوسی إِماماً وَ رَحْمَةً» (احقاف/ 12، هود/ 17).
«پیش از وی (نیز) كتاب موسی راهبر و مایه رحمت بوده است».
4. پیشوایان الهی و صالح (5 بار)؛ «قالَ إِنِّی جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً» (بقره/ 124).
«فرمود: من تو را پیشوای مردم قراردادم».
«وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا» (انبیاء/ 73، فرقان/ 74، قصص/ 50، سجده/ 24).
«و آنان را پیشوایانی قرار دادیم كه به فرمان ما هدایت می‎كردند».
5. پیشوایان كفر و ضلالت (2 بار)؛ «فَقاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ» (توبه/ 12 و قصص/ 41).
«پس با پیشوایان كفر بجنگید».
6. مفهوم جامعی كه پیشوایان هدایت و ضلالت را هر دو شامل می‎شود (1 مورد)؛ «یَوْمَ نَدْعُوا كُلَّ أُناسٍ بِإِمامِهِمْ» (اسراء/ 71).
«یاد كن روزی را كه هر گروهی را با پیشوایان فرا می‎خوانیم».
امام در لغت:
واژه امام كه از ماده «اَمّ» می‎باشد در اصل به معنای «قصد كردن» است. این كلمه در كتب لغت به معانی مختفی آمده، از جمله:
1. كسی كه به او اقتدا می‎شود و در كارها پیشواست.
2. پیشوا؛ 3. معلِّم؛ 4. جاده و راه؛ و مانند آن.
ظاهراً ریشه همه آنها «قصد كردن همراه با توجّه خاص» است؛ لذا به مادر و اصل و اساس چیزی «اُمّ» گویند؛ چرا كه مورد توجّه انسان است یا به مقتدا و پیشوا و رهبر «امام» گویند؛ چون مردم با توجه خاص به سراغ او می‎آیند.[1]
امام در اصطلاح
از مجموع آیاتی كه ذكر شد ـ به كمك معانی لغوی ـ این برداشت را می‎توان كرد كه: امام در اصطلاح اسلامی و مسلمین به «كسی یا چیزی می‎گویند كه با فرمان الهی، راهنما و هدایتگران‎ ما به راه خداست خواه انسان باشد (مثل آیاتی كه فرمود: «وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا» و «إِنِّی جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً») یا كتاب باشد (مثل آیه‎ای كه می‎فرماید: «وَ مِنْ قَبْلِهِ كِتابُ مُوسی إِماماً وَ رَحْمَةً»).
همچنین این نكته بدست می‎آید كه: امام در اسلام باید یك شرط داشته باشد و آن اینكه اگر امام «كتاب»‌باشد باید از جانب خدا بر رسول حق نازل شده باشد ( در جهت هدایتِ مردم). اگر «انسان» باشد، اولاً: باید از جانب خداوند معیّن شده باشد؛ چرا كه تعبیر شده به «انّی جاعلك للناس اماماً» یا «و جعلنا هم ائمةً» و ثانیاً: معصوم باشد و به طور مطلق ستمگر نباشد (چه نسبت به خود، چه دیگران)؛ چرا كه فرمود: «لا یَنالُ عَهْدِی الظَّالِمِینَ» (بقره/ 124).
«پیمان من به بیدادگران نمی‎رسد».
خلاصه: امام در اصطلاح اسلامی (از دیدگاه قرآن) دو كاربرد دارد:
1. كتابی مُنْزَل از جانب خدا بر رسول الهی برای هدایت مردم؛
2. آن انسان تعیین شده از جانب خدا برای هدایت مردم كه دارای مقام عصمت باشد.[2]
خصوصیات و ویژگیهای امام و مقام امامت:
از بررسی آیات بدست می‎آید كه هر كس دارای این منصب الهی است، باید دارای صفات و ویژگی‎های زیر ـ لا اقل ـ ‌باشد:
1. مقام عصمت: به دلیل آیه 124 سورة بقرة «لا ینال عهدی الظالمین»؛ یعنی، بدور از هر گونه ظلم (ظلم به خدا، خویشتن و دیگران) باشد.
2. مقام صبر: زمانی امام، این مقام را دارا خواهد بود كه:‌دارای مقام صبر (آن هم صبر مطلق كه شامل انواع امتحانات و آزمایش‎ها می‎شود) باشد؛ «وَ جَعَلْنا مِنْهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا لَمَّا صَبَرُوا وَ كانُوا بِ‏آیاتِنا یُوقِنُونَ» (سجده/ 24) «و چون شكیبایی كردند و به آیات ما یقین داشتند برخی از آنان را پیشوایانی قرار دادیم كه به فرمان ما (مردم را) هدایت می‎كردند».
3. مقام یقین: امام، پیش از مقام صبر باید دارای مقام یقین باشد؛
«و كانوا بآیاتنا یوقنون» كه به دنبال آیه قبل آمده.
یا درباره حضرت ابراهیم ـ پیش از رسیدن به مقام امامت ـ می‎خوانیم «وَ كَذلِكَ نُرِی إِبْراهِیمَ مَلَكُوتَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ وَ لِیَكُونَ مِنَ الْمُوقِنِینَ» (انعام/ 75) «و این گونه ملكوت آسمانها را به ابراهیم نمایاندیم تا از جملة‌یقین كنندگان باشد». از این آیات درمی‎یابیم كه باطن و حقیقت جهان برای امام مكشوف است و از اعمال و دل‎های مردم باخبر می‎باشد.
4. منصب الهی (تعیین از جانب خدا)؛ به دلیل آیاتی چون:
«إِنِّی جاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِماماً» (بقره/ 124)، و «جعلناهم ائمه» (انبیاء/ 73)، «و نجعلهم ائمه» (قصص/ 5)، و مانند این آیات.
5. هدایت‎گری: امام برحق كارش هدایت و رهبری جامعه به سوی اهداف و آرمان‎های الهی و سعادت است كه از «عالم امر» فرمان می‎گیرد. «وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا» (انبیاء/ 73) « وَ جَعَلْنامنهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا» (سجده/ 24).
عالم امر، همان عالم ملكوت است كه خداوند در جای دیگر می‎فرماید:
«إِنَّما أَمْرُهُ إِذا أَرادَ شَیْئاً أَنْ یَقُولَ لَهُ كُنْ فَیَكُونُ ـ فَسُبْحانَ الَّذِی بِیَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَیْ‏ءٍ وَ إِلَیْهِ تُرْجَعُونَ» (یس / 82 و 83) «چون به چیزی اراده فرماید كارش این بس كه می‎گوید: باش پس (بی‎درنگ) موجود می‎شود، پس پاك است آن كسی كه ملكوت هر چیزی در دست اوست و به سوی اوست كه بازگردانیده می‎شوید».
طبق این آیات، امام كسی است كه جنبة ملكوتی موجودات را رهبری كند و جوامع بشری را نیز به مقصد نهایی خویش، یعنی آشنایی با خداو احیای ارزش‎های الهی برساند و سعادت آن‎ها را تضمین كند.
6. واسطه فیض خداوند: امام بر حق واسطة فیض الهی در اموری چون: انجام دادن نیكی‎ها، برپاداشتن نماز، پرداخت زكات و عبادت می‎باشند؛ «وَ جَعَلْناهُمْ أَئِمَّةً یَهْدُونَ بِأَمْرِنا وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الْخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّكاةِ وَ كانُوا لَنا عابِدِینَ» (انبیاء/ 73). «و آنان را پیشوایانی قرار دادیم كه به فرمان ما هدایت می‎كردند و به ایشان انجام دادن كارهای نیك و برپاداشتن نماز و دادن زكات را وحی كردیم و آنان پرستندة ما بودند.
اصول مسائل امامت[3]
از بررسی آیة 124 سورة بقره و سایر آیات مربوط به امامت، می‎توان اصول ذیل را نتیجه گرفت:
1. امامت یك منصب مجعول و قرار دادی از سوی خداوند است؛
2. امام باید معصوم به عصمت الهی باشد؛
3. هر زمان كه مردمی روی زمین زندگی می‎كنند باید امامی در میان آن‎ها باشد؛
4. امام باید از طرف خدا تأیید شود؛
5. اعمال مردم از امام پنهان نیست؛
6. امام باید كلیه اموری را كه در دنیا وآخرت مورد احتیاج مردم است، بداند؛
7. محال است در میان مردم كسی پیدا شود كه در فضایل نفسانی از امام برتر باشد.
نتیجه
مقام امام و امامتی كه در قرآن مطرح است (امام به معنای پیشوای بر حق و عادل ره‎یافته)، مقامی بس والا و عالی است كه فقط برخی از پیامبران به این منصب الهی دست می‎یابند (لذا در آیه 24 سورة سجده تعبیر به «منهم»؛ یعنی بعضی ازآنها شده «و جعلنا منهم ائمة یهدون بأمرنا»؛ همچنان كه حضرت ابراهیم ـ علیه السّلام ـ با اینكه مقام نبوت را دارا بود پس از امتحانات و آزمایش‎هایی كه سربلند از آنها بیرون آمده، به این مقام می‎رسد (قل انّی جاعلك للناس اماماً).
امام كسی است كه دارای روحیة صبر بلند و یقین و كشف و شهودات است و عالم ملكوت را مشاهده می‎كند، باران و رحمت ونعمت‎های الهی به واسطة او نازل می‎شود، حجت زمین و زمان است.
این مقام آخرین مرحله سیر تكاملی انسان است و به تعبیر قرآن «عهد» خداست كه به «جعل» و یقین الهی است ـ نه به رأی و شورا و انتخاب مردم ـ حتی رسول خدا ـ‌ صلّی الله علی و آله ـ هم مستقیماً نمی‎تواند امام را معرّفی كند؛ بلكه به دست خالق جهان است.
دیگر اینكه، امامت تنها رهبری ظاهری دینی و دنیوی نیست، بلكه جهان آفرینش و تكوین را زیر نظر دارد. مقام امامت در واقع تحقّق بخشیدن به برنامه‎ی الهی، اعم از حكومت و اجرای احكام الهی و تربیت و پرورش نفوس انسانی، در ظاهر و باطن است.[4]


[1] . كتب لغت مشهور، تفاسیر المیزان، نمونة ذیل آیة 124، سورة بقره و واژه امام و پیام قرآن، ناصر مكارم شیرازی، ج 9.
[2] . معالم المدرستین، عسكری، سید مرتضی، ج 1، صص 160 و 161.
[3] . المیزان، ترجمة ناصر مكارم شیرازی، ج 1، ص 379، بنیاد علمی و فكری علامه طباطبایی، چ 2، 1364.
[4] . به تفاسیر المیزان، نمونه ذیل آیات امامت (كه جلوتر آوردیم) و همچنین پیام قرآن، ناصر مكارم شیرازی و همكاران، ج 9 و امامت (مجموعه سخنرانی چاپ شده) مطهری، مرتضی مراجعه شود.

buy cialis uk
جمعه 16 آذر 1397 12:29 ب.ظ

With thanks. Plenty of material.

only now cialis for sale in us cialis generico in farmacia achat cialis en suisse venta cialis en espaa sialis cialis rckenschmerzen cialis prices in england cialis rckenschmerzen tadalafil tablets cialis per paypa
Cialis online
پنجشنبه 15 آذر 1397 05:18 ب.ظ

You actually said it fantastically.
generic cialis 20mg tablets cialis tablets australia buy cialis cheap 10 mg cialis 5 effetti collaterali cialis online holland cialis canada on line generic cialis 20mg tablets are there generic cialis only here cialis pills look here cialis cheap canada
Generic cialis
چهارشنبه 14 آذر 1397 09:34 ب.ظ

Reliable knowledge. With thanks!
prescription doctor cialis price cialis wal mart pharmacy cialis generico online we recommend cialis best buy side effects for cialis cialis uk next day cialis prezzo al pubblico cialis coupon cialis uk next day cialis generic
buy cialis online without a prescription
سه شنبه 13 آذر 1397 07:28 ب.ظ

Cheers, Very good information!
cialis 5 mg buying cialis overnight canadian cialis cialis for sale in europa legalidad de comprar cialis cialis name brand cheap cialis cost sialis cialis sans ordonnance achat cialis en suisse
buy cialis online cheap
سه شنبه 13 آذر 1397 08:25 ق.ظ

This is nicely said. .
cialis pills in singapore best generic drugs cialis look here cialis cheap canada cialis daily reviews cialis from canada how to buy cialis online usa cialis en mexico precio cialis daily reviews where to buy cialis in ontario cialis 5mg prix
Generic cialis
دوشنبه 12 آذر 1397 08:32 ب.ظ

Appreciate it! A good amount of stuff.

bulk cialis overnight cialis tadalafil buy cheap cialis in uk buy online cialis 5mg cialis 20 mg best price cialis generico lilly the best choice cialis woman cialis price thailand generic cialis levitra cialis usa cost
buy cheap cialis on line
دوشنبه 12 آذر 1397 08:03 ق.ظ

You said it adequately.!
cialis kaufen cialis tablets australia canada discount drugs cialis brand cialis nl bulk cialis click now buy cialis brand cialis price thailand cialis authentique suisse when can i take another cialis cialis tadalafil
Buy cialis online
یکشنبه 11 آذر 1397 08:03 ب.ظ

Many thanks, A good amount of write ups!

we like it cialis price tadalafil 20 mg prices on cialis 10 mg 40 mg cialis what if i take generico cialis mexico cialis rezeptfrei sterreich tadalafil 10 mg cialis efficacit cialis bula cialis prezzo in linea basso
buy cialis no rx
یکشنبه 11 آذر 1397 07:29 ق.ظ

Nicely spoken of course! !
generic cialis in vietnam prescription doctor cialis buy name brand cialis on line where to buy cialis in ontario try it no rx cialis female cialis no prescription get cheap cialis safe dosage for cialis viagra or cialis cialis sans ordonnance
buy cheap cialis in canada
شنبه 10 آذر 1397 08:17 ب.ظ

Incredible all kinds of good advice.
we choice free trial of cialis cialis coupon cialis rezeptfrei achat cialis en europe cialis kamagra levitra cialis online nederland cialis from canada cialis online no prescription cialis cheap effetti del cialis
Online cialis
شنبه 10 آذر 1397 07:09 ق.ظ

Thanks a lot, Loads of postings.

prix cialis once a da cialis price thailand cialis generico en mexico only best offers cialis use cialis generico lilly cialis flussig order a sample of cialis cialis super kamagra cialis uk cialis rezeptfrei sterreich
buy cialis online
جمعه 9 آذر 1397 07:50 ب.ظ

Terrific stuff. Thanks a lot.
cialis taglich cialis 5 mg funziona rx cialis para comprar 5 mg cialis coupon printable cialis diario compra acheter cialis meilleur pri cialis bula chinese cialis 50 mg cialis savings card cialis professional yohimbe
Cialis 20 mg
جمعه 9 آذر 1397 08:02 ق.ظ

Terrific write ups. Thank you!
cialis mit grapefruitsaft look here cialis order on line cialis tablets order a sample of cialis cialis soft tabs for sale cialis 20 mg cut in half cialis manufacturer coupon online prescriptions cialis tadalafil tablets cialis 100mg suppliers
buy cialis online safely
پنجشنبه 8 آذر 1397 08:53 ب.ظ

With thanks. I appreciate this.
canada discount drugs cialis usa cialis online fast cialis online cialis vs viagra generic cialis soft gels how to purchase cialis on line cialis canada on line cialis lowest price callus sialis
Cialis generic
پنجشنبه 8 آذر 1397 09:17 ق.ظ

Cheers! Useful information.
cialis coupon click here take cialis click now buy cialis brand cialis online usa cialis online tadalafil cialis 30 day sample cialis tadalafil online cialis cost cialis australian price
buy cialis pills online
چهارشنبه 7 آذر 1397 08:29 ب.ظ

Many thanks! Ample information.

cialis online nederland cialis 20mg achat cialis en suisse tadalafil 20 mg cialis 5 mg scheda tecnica cialis reviews warnings for cialis cialis pills boards cialis generico in farmacia the best choice cialis woman
Buy generic cialis
چهارشنبه 7 آذر 1397 08:43 ق.ظ

Tips very well regarded!.
generic cialis at walmart cialis daily dose generic cialis generico online tadalafilo we recommend cialis info cialis generisches kanada cialis for daily use cialis tablets for sale tadalafil tablets cialis super kamagra
buy cialis no rx
چهارشنبه 11 مهر 1397 10:31 ق.ظ

Nicely put. Thanks!
prix de cialis cialis y deporte tesco price cialis acheter cialis meilleur pri cialis y deporte il cialis quanto costa cialis alternative cialis cipla best buy wow look it cialis mexico achat cialis en europe
Online cialis
دوشنبه 9 مهر 1397 08:25 ق.ظ

Wonderful info. Thanks!
we use it 50 mg cialis dose link for you cialis price cialis generic availability non 5 mg cialis generici fast cialis online i recommend cialis generico cialis uk buy cialis sample pack cialis cipla best buy acheter cialis kamagra
canada pharmacies online prescriptions
یکشنبه 1 مهر 1397 08:57 ق.ظ

You've made your point pretty well.!
aarp recommended canadian online pharmacies canadianpharmacy drugstore online shopping reviews rx from canada canadian drug canadian prescriptions online serc 24 mg canadian online pharmacy northwest pharmacy canada canadian prescriptions online canada online pharmacies surrey
http://cialisvbuy.com/
چهارشنبه 28 شهریور 1397 05:51 ق.ظ

You said it adequately..
i recommend cialis generico cialis dose 30mg tadalafil cialis canada legalidad de comprar cialis cialis 50 mg soft tab cialis savings card cialis 5 mg effetti collateral cilas buy cialis uk no prescription
http://viagravipsale.com/
پنجشنبه 15 شهریور 1397 08:50 ب.ظ

Really all kinds of fantastic knowledge.
import cialis compare prices cialis uk cialis 20 mg best price cialis 5 mg para diabeticos cialis sans ordonnance acheter cialis kamagra cialis herbs warnings for cialis buying brand cialis online cialis authentique suisse
canadianpharmacyies.com
سه شنبه 13 شهریور 1397 03:11 ب.ظ

You reported it fantastically!
how can i order viagra online viagra buy usa where can i buy cheap viagra online buy viagra for women where to buy herbal viagra viagra pharmacy online viagra buy viagra how to get cheap viagra where can i buy viagra pills viagra uk online cheap online pharmacy uk
http://cialisky.com/
دوشنبه 12 شهریور 1397 12:46 ب.ظ

Good content. Regards!
cialis 50 mg soft tab cialis 05 cialis generico cialis usa cost cialis purchasing fast cialis online cialis billig are there generic cialis prescription doctor cialis order generic cialis online
rldta.com/viagra-without-a-pres.html
سه شنبه 23 مرداد 1397 08:18 ق.ظ

Well voiced indeed! .
order online pharmacy buy viagra mexico buying generic viagra online viagra tablets buy online blue pill where to purchase viagra online viagra no rx buy viagra pills online generic viagra buy online viagra pharmacy viagra buy viagra
mail order cialis from canada
دوشنبه 22 مرداد 1397 11:55 ب.ظ

Whoa plenty of awesome material.
we like it cialis soft gel cialis pills price each cialis generique il cialis quanto costa how does cialis work click now cialis from canada cialis 5mg prix tesco price cialis cialis flussig cialis farmacias guadalajara
Cialis 20 mg
دوشنبه 7 خرداد 1397 01:00 ب.ظ

Cheers, I like it!
viagra cialis levitra sialis we recommend cialis info cialis prices when can i take another cialis cialis online when will generic cialis be available order generic cialis online tadalafil 10 mg generic cialis
Buy generic viagra
چهارشنبه 5 اردیبهشت 1397 07:46 ب.ظ

Position effectively applied!.
buy viagra cheapest viagra in pharmacy viagra online pharmacy uk viagra to buy online buy viagra sildenafil online where i can buy viagra buy viagra online no prescription generic viagra online uk buy online viagra generic sildenafil uk
Buy generic cialis
شنبه 18 فروردین 1397 09:08 ب.ظ

Thanks a lot, A lot of advice.

cialis for sale south africa how to purchase cialis on line cialis 20 mg best price cialis 5 mg para diabeticos cialis taglich buy cialis online tarif cialis france cialis lilly tadalafi prices on cialis 10 mg enter site 20 mg cialis cost
Cialis generic
یکشنبه 5 فروردین 1397 04:32 ق.ظ

Superb knowledge. With thanks!
cialis authentique suisse cialis 5 mg effetti collateral cialis per paypa generic cialis buy generic cialis generic cialis levitra cialis 10 doctissimo cialis taglich canadian cialis opinioni cialis generico
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
نمایش نظرات 1 تا 30